E-ticaret sitesi nasıl kurulur? Altyapı, ödeme ve yasal yükümlülükler

İnternetten satış yapmaya karar verdiğinizde ilk soru genellikle “hangi altyapı?” olur. Oysa altyapıdan önce satış modelinizi, ödeme ve kargo süreçlerinizi ve yasal yükümlülüklerinizi netleştirmeniz gerekir. Bu rehber, kendi e-ticaret sitenizi açmadan önce vermeniz gereken kararları sırasıyla ele alıyor.

Kendi siteniz mi, pazar yeri mi?

Pazar yerleri hazır bir müşteri kitlesi sunar; ancak komisyon ödersiniz, fiyat rekabeti yoğundur ve müşteri ilişkisi platformun elindedir. Kendi e-ticaret siteniz ise marka, müşteri verisi ve kâr marjı üzerinde kontrol sağlar ama ziyaretçiyi kendiniz getirmeniz gerekir.

Birçok işletme için en sağlıklı yol ikisini birlikte kullanmaktır: pazar yerinde görünürlük ve satış hacmi, kendi sitede ise tekrar eden müşteri, kampanya ve marka deneyimi. Bu durumda stok ve siparişlerin tek yerden yönetilmesi kritik hale gelir.

Altyapı seçenekleri

• Kiralık (SaaS) e-ticaret paketleri: Aylık ücretle hızlıca başlarsınız; altyapı bakımı sağlayıcıdadır. Paketin sunduğu özelliklerle sınırlısınızdır.
• Açık kaynak altyapılar: Lisans ücreti yoktur ve esnektir; fakat sunucu, güvenlik güncellemeleri ve eklenti uyumu sizin sorumluluğunuzdadır.
• Size özel geliştirme: Bayi fiyatlandırması, ürün yapılandırıcı, özel kampanya kuralları veya ERP entegrasyonu gibi standart dışı ihtiyaçlarınız varsa en uygun yoldur.

Karar verirken bugünkü ürün sayınızı değil, iki yıl sonraki hedefinizi düşünün. Altyapı değiştirmek; ürün, müşteri ve sipariş verisini taşımak demektir.

Ödeme altyapısı: sanal POS ve ödeme kuruluşları

Kartla ödeme almak için ya bankanızdan bir sanal POS ya da bir ödeme kuruluşunun hizmetini kullanırsınız. Ödeme kuruluşları başvuru ve entegrasyonu kolaylaştırır; bankalar ise hacim arttıkça daha uygun komisyon sunabilir. Karşılaştırırken komisyon oranına, paranın hesabınıza geçme süresine, taksit seçeneklerine ve 3D Secure desteğine bakın. Kart bilgileri asla kendi sunucunuzda saklanmamalıdır.

Kargo, stok ve iade süreçleri

Müşteri deneyimini en çok etkileyen kısım sipariş sonrasıdır. Kargo firmasıyla entegrasyon sayesinde gönderi kodu otomatik oluşturulmalı ve müşteriye takip bilgisi gitmelidir. Stok, birden fazla satış kanalında aynı anda güncellenmelidir. İade ve değişim süreci önceden tanımlanmalı ve sitede açıkça yazmalıdır.

Yasal yükümlülükler

Türkiye'de kendi internet sitesi veya mobil uygulaması üzerinden satış yapan işletmelerin dikkat etmesi gereken başlıca konular şunlardır:

• ETBİS kaydı: Ticaret Bakanlığı'nın Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'ne kayıt, kendi sitesi üzerinden satış yapan işletmeler için zorunludur ve ücretsizdir. Kayıt sonrası verilen doğrulama kodu sitede yayınlanır.
• Mesafeli satış sözleşmesi ve ön bilgilendirme formu: Her siparişte müşteriye sunulması ve onaylatılması gerekir.
• Cayma hakkı ve iade koşulları: Tüketici mevzuatına uygun şekilde açıkça belirtilmelidir.
• KVKK: Aydınlatma metni, açık rıza gereken işlemler için onay ve çerez bilgilendirmesi hazırlanmalıdır.
• E-fatura veya e-arşiv fatura: Satışlar için uygun fatura düzeni kurulmalıdır.

Mevzuat zaman zaman değiştiği için metinlerinizi bir hukuk ve mali müşavir desteğiyle hazırlamanızı öneririz.

Yayına aldıktan sonra: ölçün, iyileştirin

Ziyaretçilerin hangi adımda alışverişi bıraktığını ölçmeden dönüşüm oranını artıramazsınız. Ürün sayfası, sepet ve ödeme adımlarındaki kayıpları takip edin. Çoğu zaman tek bir iyileştirme, örneğin misafir olarak ödeme seçeneği ya da kargo ücretinin önceden gösterilmesi, belirgin fark yaratır.